Syndrome prémenstruel: xame ko te gis ko muy ñëw

Ci fan yi jiitu seeni règles, jigéen ñu bari dañuy gën a sonn, gën a mer gaaw walla seen biir di fees. Xibaar bu baax: boo ko bindee, mën nga ko gis muy ñëw.

Lan mooy syndrome prémenstruel?

Syndrome prémenstruel (SPM) ay màndarga lañu ci yaram ak ci xol yuy feeñ ci ayu-bés walla ñaari ayu-bés balaa say règles, ba noppi ñu dem bu say règles tàmbalee. Lu bari lool la, te dafay wute lool ci nit ku nekk.

Màndarga yi gën a bari

• Ween yuy metti walla yu funki, biir buy fees, diisaay buy yokku ab diir (ndox).
• Coono, jafe-jafe ci nelaw, metitu bopp.
• Mer gaaw, naqar, tiitaange, bëgg a jooy.
• Bëgg-bëgg ci lekk, bëgg lu neex walla lu xorom.
• Ay bubon, metitu ndigg.

Xame ko: bind ko ci ay cycle

Li di xamle SPM mooy jamono ji: màndarga yi dañuy dellusi ci benn jamono ci cycle bi te ñu dem ak say règles. Bind leen ci ñaar walla ñetti cycle dafay dimbali ngir wóorlu ko, te waajal ko: boo xamee ne coono dina ñëw ci ñetti fan, mën nga woyofal sa programme.

Li mën a dimbali

• Nelaw bu doy ak yengu yaram saa su nekk, doonte ndànk la.
• Wàññi xorom, café ak alcool ci fan yooyu.
• Lekk ci waxtu yu yem ngir moytu kàttan buy wàññiku.

Kañ nga war a gis doktoor

Su say màndarga dëgëree ba di jaxase sa dundin, sa liggéey walla say diggante ak nit ñi, waxal ak doktoor: am na benn xeet wu dëgër (trouble dysphorique prémenstruel) te am na ay pexe.

Ragnagna du jumtukaayu fajkat te du wuutu ndigalu ab boroom xam-xam ci wér-gi-yaram. Soo werantee, waxal ak sa doktoor, sa sage-femme walla sa gynécologue.